شریح قاضی

شُرَیْح قاضی، یک قاضی باسابقه بود که از زمان خلیفه دوم منصب قضاوت کوفه را بر عهده داشت. او نماد عالمان درباری و دین‌فروش است که دین را در خدمت قدرت قرار می‌دهند. هنگامی که هانی بن عروه در قصر ابن زیاد زیر شکنجه بود، قبیله او (مذحج) قصر را محاصره کردند. ابن زیاد که ترسیده بود، از شریح قاضی خواست تا به بیرون برود و به مردم بگوید که هانی زنده و سالم است. شریح با دروغگویی، مردم را متفرق کرد و باعث شهادت هانی شد. اما نقش اصلی او در فاجعه کربلا زمانی بود که با صدور فتوا (یا تایید ضمنی)، خروج امام حسین (ع) بر خلیفه وقت (یزید) را مصداق «خروج بر امام زمان» دانست و خون او را مباح اعلام کرد. همین فتوای قاضی شهر، بهانه شرعی را به دست لشکر بی‌بصیرت کوفه داد تا با خیال راحت به جنگ نوه پیامبر بروند. شریح تا پایان عمر در رفاه زندگی کرد اما نامش در تاریخ به عنوان نماد سکوت و خیانت عالمان ثبت شد.